전사 관례: 긴 s는 s로 표시하고, 행말 분철은 합친다. 인쇄 철자·약자·구두점은 가능한 한 보존한다. 반복되는 쪽머리·장서명·면수·캐치워드는 별도 원전 목록에 기록하며 산문으로 중복 번역하지 않는다.
원문
Retentam omnino hanc opinionem coniicio, ex doctrina sanctorum Patrum de discrimine inter Angelos Bonos & Malos: quorum illi, quod persistunt in vera, erga Deum, & præstita diuinitus obedientia, retinuerunt attributas ipsis in creatione dotes, & fruuntur Dei conspectu & consuetudine: suntque, sicut describitur in Epistola ad Hebræos, λειτουργικὰ πνεύματα εἰς διακονίαν ἀποστελλόμενα διὰ τοὺς μέλλοντας κληρονομεῖν σωτηρίαν, administri Spiritus, qui ministerii causa mittuntur propter eos, qui hæreditatem cernent salutis.
번역
나는 이 견해가 선한 천사들과 악한 천사들을 구별하는 거룩한 조상들의 가르침에서 그대로 남아 전해진 것이라고 추정한다. 선한 천사들은 하나님을 향한 참된 순종과 하나님께서 주신 순종 안에 머물기 때문에, 창조될 때 부여받은 자질들을 간직하며 하나님을 뵙고 그분과 교류한다. 히브리서에 묘사된 것처럼, 그들은 ‘구원을 상속받을 이들을 위하여 봉사하도록 보내지는 섬기는 영들(λειτουργικὰ πνεύματα εἰς διακονίαν ἀποστελλόμενα διὰ τοὺς μέλλοντας κληρονομεῖν σωτηρίαν)’, 곧 구원의 상속재산을 받을 이들을 위해 봉사의 목적으로 파견되는 시중드는 영들이다.
원문
Hi, superbo & contumaci contemtu violarunt obedientiam conditori debitam, & defecerunt à Deo, sua voluntate, libere, nullius impulsu aut coactione. Ideo non conseruarunt originem suam, sed exuti dotibus & ornamentis summis, ac iusto Dei iudicio condemnati, & præcipitati de cœlo ad æterna supplicia, fieri hostes Dei, atque immani Dei odio, cum deformare summis viribus Dei gloriam, excitatis in Ecclesia falsis ac blasphemis dogmatibus & hæresibus, hisque auctis & dilatatis, tum acerrimè oppugnare Ecclesiam cœperunt: priuatim quidem, moliendo exitium, aut struendo, atque intentando pericula singulis: publicè vero crudelitatem excitando, impulsu tyrannorum, vt dilacerent Respub. vt sæuiant in innocentes, vt moueant non necessaria certamina, & inflammatione inquietorum ingeniorum, vt moueant seditiones, & turbent Respublicas.
번역
악한 천사들은 교만하고 완고한 멸시로 창조자께 마땅히 바쳐야 할 순종을 어기고, 누구의 충동이나 강요도 없이 자유롭게 자기 뜻으로 하나님에게서 이탈하였다. 그래서 자기들의 본래 상태를 보존하지 못하고 최고의 자질과 장식을 빼앗겼으며, 하나님의 의로운 심판으로 정죄받아 하늘에서 영원한 형벌로 떨어졌다. 그들은 하나님의 원수가 되어, 하나님에 대한 극심한 증오로 힘을 다해 하나님의 영광을 훼손하고 교회를 지극히 맹렬하게 공격하기 시작하였다. 교회 안에 거짓되고 모독적인 교리와 이단을 일으켜 키우고 퍼뜨리는 한편, 개인적으로는 각 사람의 파멸을 꾀하거나 위험을 꾸며 위협하였다. 공적으로는 폭군들을 충동하여 잔혹함을 일으킴으로써 정치체들을 찢고 무고한 이들에게 포악하게 굴며 불필요한 싸움을 일으키게 하였다. 또 불온한 정신들을 불붙여 반란을 일으키고 정치체들을 어지럽히게 하였다.
원문
Contra hos sancti & casti Angeli, velut in aciem collocati, & excubias agentes, perpetuo dimicant. Cumque ament gloriam Dei, & veram doctrinam, promouent pia studia, reprimunt Diabolum, & serentes falsa dogmata: & impediunt tyrannorum conatus & crudelia consilia: Priuatim vero custodiunt, regunt, & tuentur pios, arcendo ac summouendo, quæ à Diabolo struuntur & intentantur.
번역
이들에 맞서 거룩하고 순결한 천사들은 전열에 배치되어 보초를 서듯 끊임없이 싸운다. 그들은 하나님의 영광과 참된 가르침을 사랑하므로 경건한 노력을 북돋우고, 마귀와 거짓 교리를 뿌리는 자들을 억제하며, 폭군들의 시도와 잔혹한 계략을 가로막는다. 개인적으로는 마귀가 꾸미고 위협하는 일들을 물리치고 제거함으로써 경건한 이들을 지키고 이끌고 보호한다.
원문
Non diuina voluntate, aut dispensatione, mali Angeli hominibus adduntur: sed ipsi sese his adiungunt, contra Dei voluntatem incitati Dei & hominum odio, & cupiditate cruciandi generis humani trahendique id secum in æterna supplicia.
번역
악한 천사들이 사람들에게 붙는 것은 하나님의 뜻이나 배정에 의한 것이 아니다. 오히려 그들이 하나님의 뜻을 거슬러 스스로 사람들에게 달라붙는다. 하나님과 인간에 대한 증오, 인류를 괴롭히고 자기들과 함께 영원한 형벌로 끌고 가려는 욕망에 자극받기 때문이다.
원문
Contra machinationes horum vero & conatus comparata sunt sanctorum Angelorum præsidia diuinitus.
번역
반면 이들의 계략과 시도에 맞서 거룩한 천사들의 보호는 하나님께서 마련하셨다.
원문
Sed doctrina amissa, vt sæpe dixi, vix tenuis famæ aura, de his tantis rebus, permanauit ad Ethnicos, vnde nouæ postea opiniones coniecturis consutæ, & ex his mox Diabolicæ idolomaniæ detextæ sunt.
번역
그러나 거듭 말했듯이 가르침을 잃은 뒤, 이토록 중대한 일들에 관하여 이교도들에게 전해진 것은 겨우 희미한 소문의 바람 한 줄기뿐이었다. 그로부터 나중에 추측들을 꿰매어 새로운 견해들이 만들어졌고, 곧 그 견해들에서 마귀의 우상숭배적 광기들이 짜여 나왔다.
Geniorum opinio ex sanctorum Patrum doctrina.
게니우스에 관한 견해는 거룩한 조상들의 가르침에서 나왔다.