전사 관례: 긴 s는 s로 표시하고, 행말 분철은 합친다. 인쇄 철자·약자·구두점은 가능한 한 보존한다. 반복되는 쪽머리·장서명·면수·캐치워드는 별도 원전 목록에 기록하며 산문으로 중복 번역하지 않는다.
원문
Offert & exhibet Deus promissa beneficia æterna per verbum, cum facultate accipiendi, in viua & efficaci virtute Spiritus, à quo, & non à nobis, est facultas applicandi se ad gratiam. Sed vires humanæ, aut illa efficaci virtute noua, in semetipsis reprimunt ac debellant, quod prauum est ac repugnans, aut, illa neglecta, indulgent, & obsequuntur carnis desideriis, vel repulsa illa etiam aut abiecta, spiritui aduersantur ac refragantur. Quicquid bene fit & recte, id à Spiritu est. Quod male & improbe, Deoque displicens, hoc à carne, Diabolo, & mundo proficiscitur. Qui assentiuntur & obsequuntur Spiritui sancto, virtute eiusdem id faciunt, non sua: nec tamen sine actione, sine conatu & annixu in virtute Spiritus. Qui vero repugnant, sua malitia aut contumacia repugnant, aut alia sua culpa aliqua, donum impertitum obruunt, negligunt, aspernantur, amittunt: Spiritum sanctum expellunt, sicut dicitur 1. Thess. 4. Qui hæc reiicit, non reiicit hominem, sed Deum qui etiam dedit nobis Spiritum suum sanctum. Neutiquam vult nos Deus securos, non ociosos, non ignauos, non deditos esse cupiditatibus carnis, aut artibus, & delitiis mundi, sed vult nos, velut in acie perpetua collocatos præliari aduersus hostes non minus internos ac spirituales, quam externos & obuios. Nihil ociosum, nihil mere passiuum agnoscit scriptura, in homine conuertendo & conuerso. Etsi enim totum opus vt redemtionis, sic reparationis generis humani, & eius, quæ fit in regeneratione atque conuersione applicationis, donum est Dei, & Spiritus sancti ἐνέργημα, effectum, nusquam excluditur tamen actio virium humanarum illa, quam dixi in lucta contrariarum facultatum fieri, in qua, superante Spiritu, & fide, aduersaque retundente, applicatio consistit. Omnis enim fit in & per actionem, & luctam, in qua victoria Spiritus saluat: victoria carnis perdit, & præcipitat in exitium. Ideoque præcipitur & exigitur actio, attentio, vigilantia, cura, conatus, studium, & velut in hypotyposi, subiicitur, oculis certaminis illius ac periculorum magnitudo, descriptionibus illustribus & parabolis, vt augeatur & acuatur studium, audiendi, legendi, discendi, meditandi, exercendi fidem & inuocationem, cauendi insidias, & elidendi tela Diaboli, auersandi ac declinandi occasiones à mundi artibus, & moribus, & consuetudine prodeuntes. Qui enim dat velle, dat etiam perficere, sed per eadem media ordinata, & eodem ordine applicationis.
번역
하나님은 말씀을 통해 약속하신 영원한 은택들을 내놓고 주시며, 성령의 살아 있고 효과적인 능력 안에서 그것들을 받아들일 능력도 함께 주신다. 은혜를 향해 자신을 적용할 능력은 우리 자신에게서가 아니라 성령에게서 온다. 그러나 인간의 힘들은 그 새롭고 효과적인 능력으로 자기 안의 악하고 저항하는 것을 누르고 제압하기도 하고, 그 능력을 소홀히 하여 육신의 욕망을 받아 주고 따르기도 한다. 또는 그 능력을 물리치거나 내버리고 성령께 맞서 저항하기도 한다. 선하고 올바르게 이루어지는 모든 것은 성령에게서 온다. 악하고 그릇되며 하나님을 기쁘시게 하지 않는 것은 육신과 마귀와 세상에서 비롯된다. 성령께 동의하고 순종하는 사람들은 자기 능력이 아니라 성령의 능력으로 그렇게 한다. 그러나 성령의 능력 안에서 활동하고 노력하고 힘쓰는 일 없이 그러는 것은 아니다. 반대로 저항하는 사람들은 자신의 악함이나 완고함으로 저항하며, 또는 자신의 어떤 다른 잘못으로 베풀어진 선물을 묻어 버리고 소홀히 여기고 멸시하고 잃어버린다. 그들은 성령을 내쫓는다. 데살로니가전서 4장에서 말하듯이, ‘이것들을 거부하는 사람은 사람을 거부하는 것이 아니라 우리에게 자신의 성령도 주신 하나님을 거부하는 것이다.’ 하나님은 우리가 방심하거나 나태하거나 게으르거나, 육신의 욕망이나 세상의 술수와 쾌락에 빠져 있기를 결코 원하지 않으신다. 오히려 언제나 전열에 배치된 사람들처럼, 외부에서 눈앞에 나타나는 적들만이 아니라 내적이고 영적인 적들에 맞서서도 싸우기를 원하신다. 성경은 회심하는 사람이나 이미 회심한 사람에게서 아무 일도 하지 않는 상태나 단지 수동적이기만 한 상태를 인정하지 않는다. 인류를 구속하고 회복하는 사역 전체와, 거듭남과 회심에서 그 구속과 회복이 적용되는 사역 전체는 하나님의 선물이며 성령의 ‘에네르게마(ἐνέργημα)’, 곧 이루어진 결과이다. 그러나 앞서 말한 인간 능력들의 활동은 어디서도 배제되지 않는다. 그 활동은 상반되는 능력들의 싸움 안에서 이루어지며, 성령과 믿음이 이기고 반대하는 것들을 꺾는 그 싸움 안에 은택의 적용이 있다. 적용은 전적으로 활동과 싸움 안에서, 또 그것들을 통해 이루어진다. 그 싸움에서 성령의 승리는 구원하고, 육신의 승리는 파멸시키며 멸망으로 내던진다. 그러므로 활동과 주의와 깨어 있음과 돌봄과 노력과 힘씀이 명령되고 요구된다. 또한 생생한 묘사와 비유를 통해 그 싸움과 위험들의 크기가 눈앞에 그려 보이듯 제시된다. 이는 듣고 읽고 배우고 묵상하며 믿음과 간구를 훈련하려는 노력, 마귀의 매복을 경계하고 그 무기를 꺾으려는 노력, 세상의 술수와 풍속과 관습에서 나오는 유혹의 기회를 물리치고 피하려는 노력을 더하고 날카롭게 하려는 것이다. 원함을 주시는 분은 완수함도 주시지만, 동일하게 정해진 수단들과 동일한 적용의 질서를 통해 그렇게 하신다.