원문 대조 원고

R4-630-02

Anno vrbis sexcentesimo septimo, arsit Cometes totos triginta duos dies: Carthago mox à Scipione capta & diruta est.

도시 건립 607년에 혜성이 꼬박 32일 동안 타올랐다. 곧이어 카르타고가 스키피오에게 함락되어 파괴되었다.

R4-630-03

Ante Ciuile bellum Caesaris & Pompeij, aliquot conspectos Cometas, Plinius autor est, & Lucanus, cuius noti sunt versus: Ignota obscurae viderunt sidera noctes, Ardentemque polum flammis, coeloque volantes Obliquas per inane faces crinemque timendi Sideris, & terris minitantem bella Cometen: vel, vt alij, mutantem regna Cometen.

카이사르와 폼페이우스의 내전 전에 몇몇 혜성이 보였다고 플리니우스와 루카누스가 전한다. 루카누스의 다음 시구는 잘 알려져 있다. “어두운 밤들은 낯선 별들을 보았다. 불꽃으로 타오르는 하늘과, 하늘을 날아 빈 공간을 비스듬히 가로지르는 횃불들, 두려운 별의 머리털과, 땅에 전쟁을 위협하는 혜성을 보았다.” 또는 다른 이들의 독법으로는 “왕국들을 바꾸는 혜성”이다.

R4-630-04

Post Caesarem interfectum, crebri itidem effulserunt, vt Vergilius testatur; Non alias coelo ceciderunt plura sereno Fulgura, nec diri toties arsere Cometae. Ex horum numero is fuit, quem tempore ludorum, per dies septem, in regione coeli Septentrionali, conspectum, & oriri solitum, circa vndecimam horam diei, legimus.

카이사르가 살해된 뒤에도 혜성들이 잇달아 빛났다고 베르길리우스가 증언한다. “다른 어느 때에도 맑은 하늘에서 더 많은 번갯불이 떨어진 적이 없었고, 흉한 혜성들이 그토록 자주 타오른 적이 없었다.” 그 가운데 하나는 경기 축제 때 7일 동안 하늘 북쪽에서 보였으며, 낮의 열한 번째 시간 무렵에 늘 떠올랐다고 우리가 읽는 그 혜성이다.

R4-630-05

Anno 1. Imperij Vespasiani, supra Ierosolymam, Cometes annum integrum fulsit: altero anno vrbs capta est, & perierunt fame & gladio vndecies centena millia Iudaeorum.

베스파시아누스 재위 원년에 예루살렘 위에서 혜성이 꼬박 한 해 동안 빛났다. 이듬해 도시는 함락되었고, 유대인 110만 명이 굶주림과 칼에 죽었다.

R4-630-06

Antecesserunt Cometae & Arianam haeresim, & Imperij Romani, sub Arcadio & Honorio, vastationem, distractionemque, à Vandalis & Gothis, & exortum Mahometis in Arabia, & Bulgarorum in Theaciam irruptionem.

혜성들은 또한 아리우스파 이단에 앞서 나타났고, 아르카디우스와 호노리우스 치세에 반달족과 고트족이 로마 제국을 황폐하게 하고 갈라놓기 전에도 나타났다. 아라비아에서 마호메트가 일어서기 전과, 불가르인들이 테아키아로 침입하기 전에도 나타났다.

R4-630-07

Anno Christi 1109. arsit Cometes, secundo anno Imperij Henrici V. contra quem, cum Pontifex armasset Saxones, funestissimum bellum in Germania exarsit, quod, quanquam vtrinque multo esset depugnatum sanguine, & praestantes principes periissent plurimi, sedari tamen non potuit, donec Imperator victus pertinaci ambitione Pontificum, edictum aui Henrici tertij aboleret, quo sanxerat ille, ne quis pro Pontifice agnosceretur, nisi Imperator electionem ratam habuisset.

그리스도 탄생 1109년, 하인리히 5세 재위 제2년에 혜성이 타올랐다. 교황이 그 황제에 맞서 작센인들을 무장시키자 독일에서 매우 참혹한 전쟁이 일어났다. 양쪽에서 많은 피를 흘리며 싸우고 뛰어난 제후들이 아주 많이 죽었는데도, 전쟁은 가라앉지 않았다. 마침내 황제가 교황들의 집요한 야심에 굴복하여 조부 하인리히 3세의 칙령을 폐지할 때까지 그러했다. 그 칙령은 황제가 선출을 승인하지 않는 한 누구도 교황으로 인정되지 못한다고 정한 것이었다.

R4-630-08

Anno 1314. Cometa, horribili specie, tres continuos menses flagrauit, post Henrici VII. mortem. Is bellum designauit ciuile, quo Ludouicus Bauarus, & Fridericus Austriacus, dissentientibus Electorum suffragiis, simul electi, de imperio octo annos decertarunt, donec tandem Friderico in praelio capto, solus Ludouicus Imperium retinuit.

1314년 하인리히 7세가 죽은 뒤, 무시무시한 모습의 혜성이 세 달 연속으로 타올랐다. 그것은 선제후들의 표가 갈려 동시에 선출된 바이에른의 루트비히와 오스트리아의 프리드리히가 제위를 놓고 8년 동안 싸운 내전을 가리켰다. 마침내 프리드리히가 전투에서 사로잡히자 루트비히만이 제위를 지켰다.

R4-631-02

Eo regnante, mox alij effulserunt duo, alter, anno 1337. alter, biennio post. Secuta hos est, praeter atrocem pestem, perniciosa dissensio Electorum, qui à Clemente Pontifice incitati, deposito Ludouico, Carolum IIII. crearunt. Mox & eodem amoto, Guntherum Comitem Schwartzburgensem accersiuerunt: quae res nouos peperit tumultus, & iterum ad arma concursum est: breui post tamen veneno sublatus Guntherus, Imperium Carolo concessit.

그의 재위 중에 곧 다른 두 혜성이 빛났다. 하나는 1337년에, 다른 하나는 그로부터 2년 뒤에 나타났다. 그 뒤에는 끔찍한 역병뿐 아니라 선제후들의 해로운 분열이 뒤따랐다. 교황 클레멘스에게 선동된 그들은 루트비히를 폐위하고 카를 4세를 세웠다. 곧 그마저 밀어내고 슈바르츠부르크 백작 귄터를 불러들였다. 이 일은 새로운 소요를 낳았고 다시 무기를 들게 했다. 그러나 얼마 뒤 귄터가 독으로 죽자 제위는 카를에게 넘어갔다.

R4-631-03

Vidit aetas nostra Cometas, anno quingentesimo, & post sexto, & rursus tricesimo primo, secundo, tertio, & octauo, quorum cum extent descriptiones, & noti sint effectus, praetereo eos.

우리 시대에는 500년, 그리고 그 뒤 제6년, 다시 제31년·제32년·제33년·제38년에 혜성들이 나타났다. 이에 관한 기록들이 남아 있고 그 효과도 알려져 있으므로, 나는 이것들을 지나가겠다.