R5-p219 · PDF [729]

Προγνωστικὸν δι’ ἀστρολογίας, prognosticum Astrologicum, seu (vt nunc vsitate loquuntur) Astrologia, est doctrina, quæ ostendit vires stellarum, cognitas perpetua experientia, & qualitates, temperamenta, & inclinationes, in elementis & corporibus hominum, ortas à luce & motu stellarum: quibus qualitatibus, temperamentis, & inclinationibus respondent suæ quædam actiones, nisi, aut diuinitus, aut aliis causis fortioribus impediantur.

‘점성술을 통한 예측’, 곧 점성술적 예측 또는 오늘날 흔히 말하는 점성술은, 끊임없는 경험으로 알려진 별들의 힘을 드러내는 학문이다. 또한 별들의 빛과 운동에서 생겨난 원소들과 인체 안의 성질·기질·성향들을 드러낸다. 이러한 성질·기질·성향에는 저마다 그에 맞는 어떤 행동들이 대응한다. 다만 신적 작용이나 다른 더 강한 원인들이 이를 가로막을 수 있다.

R5-p220 · PDF [729]

Est ergo pars veræ & eruditæ Physiologiæ, quæ ex notata colligatione ac cohærentia causarum, remotiores ac cœlestes, sed physicas tamen, scrutatur atque explicat causas motuum mutationumque, his inferioribus accidentium, non quidem ex primis deriuatas principiis, neque omnes, sed ab effectionibus tamen eas comprehensas scientia, quam longinqua obseruatione vetustas attulit, & plurimas.

그러므로 이는 참되고 학문적인 자연학의 한 부분이다. 관찰된 원인들의 연결과 결합에서 출발하여, 이 아래쪽 세계에 일어나는 운동과 변화의 더 멀고 천상적인 원인들을 탐구하고 설명한다. 그러나 그것들은 여전히 자연학적 원인들이다. 제일 원리들로부터 도출된 것도 아니며 모든 원인을 다 포괄하는 것도 아니다. 다만 옛사람들이 오랜 관찰로 전해 준 지식을 통해 결과에서 파악한 원인들이며, 그 수는 매우 많다.

R5-p221 · PDF [729]

Nunquam has causas excluserunt à mutationibus partis elementaris Philosophi saniores, quod euidenter affici eam cœlitus viderunt, etsi causas non perspexerunt. Aristotelis testimonia nota sunt, ἐν δ’ ὕλῃ ἄνθρωπος γεννᾷ ἄνθρωπον καὶ ἥλιος: in materia autem homo & Sol generant hominem: & de motu Planetarum, sub obliquo Signiferi orbe decurrentium ait, τῆς γενέσεως καὶ φθορᾶς αἴτιον εἶναι τὴν κατὰ τὸν λοξὸν κύκλον φοράν: generationis & corruptionis rerum causam esse motum per obliquum circulum.

보다 건전한 철학자들은 이 원인들을 원소적 영역의 변화에서 배제한 적이 없다. 원인들을 꿰뚫어 보지는 못했더라도, 그 영역이 하늘에서 비롯된 작용을 받는다는 것은 분명히 보았기 때문이다. 아리스토텔레스의 증언들은 잘 알려져 있다. 그리스어로 ‘질료 안에서는 인간과 태양이 인간을 낳는다’라고 하고, 라틴어로도 ‘질료 안에서는 인간과 태양이 인간을 생성한다’라고 풀이한다. 또 기울어진 황도대의 천구를 따라 달리는 행성들의 운동에 대해서는, 그리스어로 ‘기울어진 원을 따르는 이동이 생성과 소멸의 원인이다’라고 말하며, 라틴어로 ‘기울어진 원을 지나는 운동이 사물들의 생성과 소멸의 원인이다’라고 한다.

R5-p222 · PDF [729, 730]

Hippocrates admonitiones & præceptiones, de obseruandis momentis orientium atque occidentium siderum, præmetiendisque secuturis tempestatibus, sæpe sparsim, in [repeated at top of730: præmetiendisque secuturis tempestatibus, sæpe sparsim, in] suis repetiuit voluminibus, & sedulo iis inculcauit, quos ex Schola alio, ad exercenda faciendaque opera artis ablegauit, tanquam rem magni momenti, & plane necessariam prænoscendis, anteuertendis, depellendis, si inuasissent, morbis. Dioclem Caristium Galenus citat testem, qui affirmarit, non recentibus solum, sed & veteribus Medicis obseruationes siderum vsitatas fuisse.

히포크라테스는 별들이 뜨고 지는 순간을 관찰하고 뒤따를 날씨를 미리 헤아리는 일에 관한 권고와 가르침을, 자기 저술의 여러 곳에서 자주 되풀이했다. 그는 의술의 실제 작업을 수행하도록 학교에서 다른 곳으로 내보낸 이들에게도 이를 열심히 주입했다. 병을 미리 알고 예방하며, 병이 침입했으면 몰아내는 데 매우 중요하고 반드시 필요한 일로 여겼기 때문이다. 갈레노스는 카리스토스의 디오클레스를 증인으로 인용한다. 디오클레스는 별의 관측이 최근의 의사들뿐 아니라 옛 의사들에게도 관행이었다고 확언했다.

R5-p223 · PDF [730]

Non artis complector nomine Chaldæorum inania & aperte conficta commenta, quibus, & artem, & cœlum ipsum repleuerunt, dum, præter lucentes stellarum globos, commenticia alia insculpunt orbibus signa, quod ambitiose & falso iactant, omnium hominum fata, quæque quis nosse desiderat, quantumuis celata & condita, inde excudant ac proferant, omniumque, quæ eueniunt, rationes protinus è cœlo deducant.

나는 칼데아인들의 헛되고 명백히 지어낸 허구들을 학문이라는 이름 아래 포함시키지 않는다. 그들은 그것들로 학문과 하늘 자체를 가득 채웠다. 빛나는 별들의 구체 외에 다른 허구의 징표들을 천구에 새겨 넣으면서, 모든 인간의 운명과 누구든 알고 싶어 하는 것들을 아무리 감추어져 있더라도 거기서 뽑아 내어 제시하고, 일어나는 모든 일의 이유를 곧바로 하늘에서 끌어낼 수 있다고 과시적이고 거짓되게 자랑했다.

R5-p224 · PDF [730]

Falso illi, in quinque distincta genera προγνωστικὸν, diuinationem astrologicam, diuiserunt, quorum vno [Greek annual/monthly conversion term uncertain] τῶν ἐτῶν, καὶ μηνῶν, conuersiones annuas & menstruas, altero μεταβολὰς τοῦ ἀέρος, mutationes aeris, tertio ἐπιλογὰς, electiones, quarto γενεθλιολογικῶν [ending uncertain], prædictiones ex natiuitate, vltimo, ἐρωτήσεις, interrogationes pertractant, explanatione longa ἀποτελεσμάτων, iudiciorum astrologicorum, & Canonum multiplicium egressi limites Physicos, vel superstitione, quæ fusa per gentes, mentes mortalium oppresserat, atque imbecillitatem hominum occuparat, vel ambitione, aut spe quæstus.

그들은 잘못하여 점성술적 점복을 다섯 가지로 나누었다. 첫째에서는 해와 달의 회귀를, 둘째에서는 공기의 변화를, 셋째에서는 택일을, 넷째에서는 출생에 따른 예측을, 마지막에서는 질문을 다룬다. 그리고 점성술적 판단들과 수많은 규칙들을 장황하게 설명하면서 자연학의 한계를 벗어났다. 이는 여러 민족에 퍼져 인간의 마음을 짓누르고 인간의 약함을 장악한 미신 때문이거나, 명예욕이나 돈벌이에 대한 기대 때문이었다.

R5-p225 · PDF [730]

Ἀποτελέσματα ἀφ’ ἐρωτήσεων, iudicia astrologica de interrogationibus, siue responsa Astrologorum ad quæsita, prorsus, nec ratione explicari vlla, neque ad naturam reuocari queunt.

‘질문에서 얻은 판정들’, 곧 질문에 관한 점성술적 판단 또는 물음에 대한 점성가들의 대답은 어떤 이성적 설명으로도 전혀 해명할 수 없으며 자연에 근거 지울 수도 없다.

R5-p226 · PDF [730, 731]

Qua vi enim, quaue de causa, ea cœli constitutio, qua exquiritur aliquid, vel occultam rem promit ac producit, vel futuram præmonstrat, vel incertam atque ambiguam soluit atque explanat? An prospiciunt, ingenito naturæ sensu, futura, cernuntur, quæ geruntur, aut gesta sunt, quouis terræ loco, sidera? An vero ita coniuncta sunt rebus humanis, ac consociata, vt cognatione coniunctioneque naturæ, aut quodam quasi concentu & consensu, eas ceu notis effigurent, mox vbi recitata interrogationum verba insonuerunt? An eadem est nascentium corporum conditio, & rerum quæsitarum, vt, quemadmodum refert multum, quo modo, cœlo affecto, compositisque sideribus, quodque animal oriatur, sic intersit, ad rerum occultarum aut futurarum formas, status, conditiones, momenta, ex Astris affingenda, quo cœli situ, res deferatur ad inquisitorem? O delirationem incredibilem & abominandam.

무엇인가를 물을 때의 그 하늘 배치가 대체 무슨 힘으로, 또 무슨 이유로 숨은 일을 드러내어 내놓고, 미래를 미리 보이며, 불확실하고 애매한 것을 풀어 설명한단 말인가? 별들은 본성에 타고난 감각으로 미래를 내다보고, 지상의 어느 곳에서든 일어나고 있거나 일어난 일을 보는가? 아니면 별들이 인간사와 그토록 결합하고 연대하여, 질문의 말소리가 울리자마자 본성의 친연성과 결합, 또는 어떤 조화와 일치에 의해 그것들을 기호처럼 그려 내는가? 태어나는 몸들의 조건과 질문받는 일들의 조건이 같은가? 각 동물이 태어날 때 하늘이 어떤 상태이고 별들이 어떻게 배치되어 있는지가 매우 중요하듯, 숨은 일이나 미래의 일의 형태·상태·조건·시점을 별들에서 만들어 붙이기 위해서는, 어느 하늘 배치 아래서 그 일을 탐문자에게 가져가는지가 중요하다는 것인가? 아, 믿을 수 없고 혐오스러운 망상이여!

원주 · R5-N105

Definitio Astrologiæ.

점성술의 정의.

원주 · R5-N106

Causæ cœlestes partem orbis Elementarem afficiunt.

천상의 원인들은 세계의 원소적 영역에 작용한다.

원주 · R5-N107

Obseruatio siderum Medico necessaria.

별의 관측은 의사에게 필요하다.

원주 · R5-N108

Chaldæorum commenta de Astrologia.

점성술에 관한 칼데아인들의 허구들.

원주 · R5-N109

Diuisio Astrologiæ, secundum Chaldæos.

칼데아인들에 따른 점성술의 구분.

원주 · R5-N110

Refutatio Chaldæorum.

칼데아인들에 대한 반박.