피네의 찬가

finaeus-heading

ORONTII FINAEI REGII Lutetiae Mathematicarum professoris & illustratoris ἔπαινος, ad ANTONIVM MIZALDVM pro coniugio coeli & Medicinae.

하늘과 의학의 혼인을 찬양하며

파리의 왕립 수학 교수이자 그 학문을 밝히는 오롱스 피네(Orontius Finaeus)가 앙투안 미조에게 보내는 찬가.

finaeus-01

Telluri coelum si secula prisca maritant: Si sine vi coeli, si sine Sole nihil.

옛 세대들이 하늘을 대지와 혼인시켰다면,
하늘의 힘 없이, 태양 없이 아무것도 없다면,

finaeus-02

Si plantam gignit cum terra Phoebus: & illam Foecundans animat, promouet, atque fouet.

포이보스가 대지와 함께 식물을 낳고, 그것을
기름지게 하여 살리고 자라게 하고 보살핀다면,

finaeus-03

E coelo vires si stirpibus, atque metallis Manant: queis morbos ô Medicina leuas.

하늘에서 식물과 광물로 힘이 흘러들어
의학이여, 그 힘으로 그대가 질병을 덜어 준다면,

finaeus-04

Hinc te de coelo non dices iure profectam? Ac inuentorem promeruisse Deum?

그대가 하늘에서 왔다고 마땅히 말하지 않겠는가?
신을 창시자로 모실 만한 자격이 있다고 말하지 않겠는가?

finaeus-05

Si tibi materiam tellus immunda ministrat Exhaustam, & (coelum ni iuuet) exanimem?

불결한 대지가 그대에게 제공하는 재료가
기진하고, 하늘이 돕지 않으면 생기 없는 것이라면,

finaeus-06

Quid non te coelo debere fateberis? ex quo Certa salus aegris statque, caditque tuis?

그대가 하늘에 빚지지 않은 것이 무엇이라 하겠는가? 하늘에 따라
그대 환자들의 확실한 회복이 성립하기도 무너지기도 하지 않는가?

finaeus-07

Si coelo tellus substernitur: infima coelum Si mouet: & proprio temperat arbitrio?

대지가 하늘 아래 놓여 있다면, 하늘이 낮은 것들을
움직이고 제 뜻에 따라 조절한다면,

finaeus-08

Num quidquam in acceptum referes coelestibus? Ec Est quod posse putes viribus acta tuis?

하늘의 존재들에게 받은 은혜를 조금이라도 인정하겠는가? 과연
그대 힘만으로 이루었다고 생각할 수 있는 일이 있겠는가?

finaeus-09

Si humanum corpus, sine quo contempta iaceres, Coelo cognatam sustinet effigiem?

인간의 몸이, 그것이 없다면 그대도 멸시받아 쓰러질 그 몸이,
하늘과 친족인 형상을 지녔다면,

finaeus-10

Dic age, cur coelum fraterno foedere iunctum Fastidis, ac si tetra venena daret?

자, 말해 보라. 형제의 맹약으로 이어진 하늘을 어찌
끔찍한 독이라도 내주는 양 업신여기는가?

finaeus-11

Vis natum è gremio patris diuellere? amabo, Num Phoebo est genitus maximus Aesculapius?

아들을 아버지의 품에서 떼어 놓으려는가? 제발 말해 보라.
더없이 위대한 아스클레피오스는 포이보스에게서 태어나지 않았는가?

finaeus-12

Si inferiora vigent radijs moderata supernis? Cynthia si morbos indicat vna tuos?

아래 세상이 위에서 오는 빛살의 다스림을 받아 번성한다면,
킨티아 홀로도 그대의 질병을 알려 준다면,

finaeus-13

Cessa sacrilego coelum insectarier ore: Et fratrem Astrologum noscere perge tuum.

불경한 입으로 하늘을 헐뜯기를 그만두라.
점성학자가 그대의 형제임을 계속 알아 가라.

finaeus-14

Sed haec plus nimio: cum tu, Mizalde, quibusuis Id doctè ostendas, doctius excutias.

그러나 이 이야기는 너무 길어졌다. 미조여, 그대가 누구에게나
이를 학식 있게 보여 주고 더욱 깊이 탐구하니.

finaeus-15

Coniugium scribis numerisque, modisque probatum, Astrologos medicis quo bene concilias.

그대는 온갖 수와 방식으로 입증된 혼인을 쓰고,
그것으로 점성학자들을 의사들과 훌륭히 화합시킨다.

finaeus-16

Hactenus impietas hominum disiunxerat illos: Quos tu coniungis, nec sinis esse duos.

지금까지 사람들의 불경함이 그들을 갈라놓았으나,
그대는 그들을 하나로 맺어 둘로 남지 않게 한다.

finaeus-17

Hoc facit terrae studium, ac inscitia crassa Quorundam: coeli scandere summa vetans.

그렇게 갈라놓은 것은 땅만을 향한 열중과 몇몇 사람의 짙은 무지,
하늘의 높은 곳에 오르지 못하게 하는 무지였다.

finaeus-18

De quorum pluma non pauci sunt λογιᾶτροι: Queis coelum sordet, sordida terra placet.

그들과 같은 깃털을 단 이들 중에는 학자 의사가 적지 않아,
하늘은 하찮게 여기고 더러운 땅은 좋아한다.

finaeus-19

Vnde suis dixere scholis, scripsere libellis, Coelum cum medicis iuris habere nihil.

그래서 그들은 제 학당에서 말하고 제 책들에 썼다.
하늘은 의사들과 아무 관계도 없다고.

finaeus-20

Tu contrà censes, Antoni, cogis, & infers: Quod belle prisci te docuêre σοφοὶ.

앙투안이여, 그대는 반대로 생각하고 논증하며 결론을 끌어낸다.
옛 현자들이 그대에게 훌륭히 가르쳐 준 바를.

finaeus-21

Dum facis Astrologum medicum, medicum Astrologum, Esse doces vnum quos duo vulgus habet.

점성학자를 의사로, 의사를 점성학자로 만들면서,
세상 사람들이 둘로 보는 이들이 하나임을 가르친다.

finaeus-22

Multa tibi debent coelum & medicina, rependent (Crede mihi) meritis praemia digna tuis.

하늘과 의학은 그대에게 많은 빚을 졌으니, 갚아 주리라.
믿어도 좋다, 그대 공로에 어울리는 보상을.

finaeus-23

Fulgebit coelum blandè, mentique fauebit: Quam reddet diuis, dum tua Fata volent.

하늘은 다정하게 빛나며 그대의 정신을 도우리니,
운명이 허락할 때 그 정신을 신들에게 돌려주리라.

finaeus-24

Vt tamen interea stet sana in corpore sano: Curabit musis hoc medicina tuis.

그동안 그 정신이 건강한 몸 안에서 건강히 머물도록,
의학은 그대의 무사들을 위해 이를 돌보리라.

finaeus-25

Quae duo concilians, quid agis, nisi quod tibi cunctos Concilias medicos, & simul Astrologos?

그 두 가지를 화합시키는 그대가 하는 일은 무엇인가? 그대에게 모든
의사와 더불어 점성학자들을 우호롭게 만드는 일이 아닌가?

finaeus-26

Qui te percupidè rogitant, Mizalde, rogari Si tamen à doctis tu bene ferre potes.

미조여, 그들은 간절하게 그대에게 청한다.
학자들에게 청을 받는 일을 그대가 너그럽게 받아들인다면,

finaeus-27

Vt quos in magno numero noctesque, diesque Describis libros edere nil dubites.

밤낮으로 그대가 많이 써 내려가는 책들을
주저하지 말고 세상에 내놓으라고.

finaeus-28

Optati venient, relegentur non sine laude, Ac immortali nomine, viue vale.

사람들은 그 책들을 반겨 맞고 칭찬하며 거듭 읽으리라.
불멸의 이름을 지니고 살아가라, 평안히 지내라.

finaeus-motto

VIRESCIT VVLNERE VIRTVS.

덕은 상처를 입으며 더욱 강해진다.